SELECT MENU

Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh – Nơi Buffett bắt đầu, phần 1

Lượt xem: 302 - Ngày:

Warren Buffett đã từng nói “Bạn phải đọc hàng tỉ báo cáo thường niên và báo cáo tài chính của các doanh nghiệp”. Cách nghiên cứu các báo cáo tài chính có vô vàn cách tiếp cận, tuy nhiên cách tiếp cận của Buffett khá đơn giản và dễ tiếp cận đối với đa số các nhà đầu tư cá nhân. Trong chuỗi những bài viết tiếp theo này, chúng ta sẽ đi tìm hiểu cách Buffet đọc và phân tích các khoản mục trong báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh.

Trong cuộc tìm kiếm công ty kỳ diệu có lợi thế cạnh tranh bền vững, Warren luôn bắt đầu với báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh của công ty. Các báo cáo này cho nhà đầu tư biết được các kết quả hoạt động của công ty trong một khoảng thời gian. Thông thường các kết quả này được báo cáo mỗi quý và vào cuối năm. Các bản báo cáo kết quả kinh doanh luôn được đi kèm với khoảng thời gian nhất định – ví dụ như từ 31/01/2007 đến 31/12/2007.

Báo cáo kết quả kinh doanh bao gồm ba thành phần cơ bản: Thứ nhất là doanh thu của doanh nghiệp. Sau đó là chi phí, được trừ vào doanh thu và chúng ta sẽ biết công ty lời hay lỗ. Nghe có vẻ đơn giản phải không bạn? Đúng là như vậy đấy.

Trong buổi đầu của ngành phân tích chứng khoán, các nhà phân tích hàng đầu lúc đó, chẳng hạn như thầy Benjamin Graham của Warren, đã chỉ tập trung xem một công ty có tạo lợi nhuận hay không và rất ít chú ý hoặc không chú ý đến khả năng tồn tại dài hạn của nguồn lợi nhuận đó. Graham không quan tâm liệu công ty có là một doanh nghiệp có kinh tế quá tốt đang kinh doanh trong lĩnh vực quen thuộc hay không, hay đó chỉ là một trong số hàng ngàn doanh nghiệp tầm thường đang đấu tranh để sinh tồn. Graham sẽ mua vào cổ phiếu của một doanh nghiệp tồi tệ trong một cơn xúc động nếu ông nghĩ rằng nó đủ rẻ.

Warren đã thật sáng suốt khi chia thế giới kinh doanh thành hai nhóm khác nhau: Nhóm thứ nhất là những công ty có lợi thế cạnh tranh dài hạn bền vững hơn các đối thủ cạnh tranh. Đây là các doanh nghiệp mà nếu ông có thể mua cổ phiếu với mức giá hợp lý hoặc tốt hơn ông sẽ trở thành tỷ phú nếu giữ chúng đủ lâu. Nhóm còn lại là tất cả các doanh nghiệp tầm thường đang vùng vẫy năm này qua năm khác trong một thị trường cạnh tranh, khiến chúng trở thành những khoản đầu tư dài hạn tồi tệ.

Trong khi tìm kiếm các doanh nghiệp tuyệt vời này, Warren đã nhận ra rằng từng mục riêng lẻ trong báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh của một công ty có thể cho ông biết liệu công ty có sở hữu lợi thế cạnh tranh bền vững dài hạn tạo nền sự giàu có đáng kinh ngạc hay không, lợi thế cạnh tranh dài hạn mà ông ấy rất muốn có. Không chỉ là liệu công ty có tạo ra tiền hay không, mà là lợi nhuận của nó thuộc dạng nào, liệu công ty có cần thi nhiều tiền cho nghiên cứu và phát triển để giữ vững lợi thế cạnh tranh hay không. Những yếu tố này tạo thành một dạng thông tin mà ông khai thác ở báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh để tìm hiểu đặc tính kinh tế của một công ty. Với Warren, nguồn gốc của lợi nhuận luôn quan trọng hơn bản thân khoản lợi nhuận đó.

Trong những nội dung tiếp theo, chúng ta sẽ tập trung vào từng mục riêng lẻ trong báo cáo tài chính của công ty và xem Warren tìm kiếm những gì để biết được liệu đây là dạng doanh nghiệp sẽ làm ông nghèo đi hay là doanh nghiệp tốt với lợi thế cạnh tranh bền vững dài hạn sẽ tiếp tục giúp ông là một trong những người giàu nhất thế giới.

Doanh thu: Nơi dòng tiền đi vào

Mục tiêu đầu tiên của báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh luôn luôn là tổng doanh thu hoặc doanh thu gộp. Đay là số tiền công ty thu được trong khoảng thời gian được xem xét, được báo cáo hàng quý hoặc hàng năm. Nếu chúng ta sản xuất giày và bán được 120 triệu USD trong năm, chúng ta sẽ ghi nhận tổng doanh thu của năm là 120 triệu USD trên báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh thường niên.

Giờ đây thực tế là một công ty có doanh thu cao không có nghĩa là nó đang thu được lợi nhuận. Để xác định một công ty có lợi nhuận hay không, bạn cần phải trừ chi phí của doanh nghiệp ra khỏi tổng doanh thu. Tổng doanh thu trừ chi phí sẽ bằng lợi nhuận thuần. Nhưng bản thân con số tổng doanh thu không cho chúng ta biết được gì, cho đến khi trừ đi các chí phí và tìm được lợi nhuận thuần.

Sau khi nhìn qua tổng doanh thu của doanh nghiệp, Warren bắt đầu tìm hiểu các chi phí một cách cẩn thận, vì ông biết rằng một trong những bí mật vĩ đại để kiếm được nhiều tiền hơn chính là chi xài ít đi.

Giá vốn hàng bán: Với Warren, chỉ tiêu này càng thấp càng tốt

Trong báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, ngay bên dưới mục Tổng doanh thu là Giá vốn hàng bán, còn được biết đến dưới tên gọi là Chi phí của Doanh thu. Giá vốn hàng bán là chi phí mua hàng hóa để công ty bán lại hoặc là chi phí mua hàng hóa để công ty bán lại hoặc là chi phí nguyên vật liệu và lao động được sử dụng để sản xuất các sản phẩm. Tên gọi “Chi phí của doanh thu” thường được sử dụng thay cho “Giá vốn hàng bán” nếu đó là công ty cung cấp dịch vụ chứ không phải là công ty sản xuất. Về bản chất chúng giống nhau – nhưng “Chi phí của doanh thu” có vẻ là cách gọi toàn diện hơn. Chúng ta nên luôn luôn tìm hiểu chính xác những gì được bao gồm trong việc tính toán gái vốn hàng bán hoặc chi phí của doanh thu. Điều này cho chúng ta biết cấp quản lý đang nghĩ về doanh nghiệp như thế nào.

Chúng ta lấy một ví dụ đơn giản về cách tính giá vốn hàng bán của một công ty bán đồ nội thất như sau: Bắt đầu lấy chí phí tồn kho đồ gỗ vào đầu năm; cộng với chi phí tồn kho tăng thêm trong năm rồi trừ đi giá trị tiền mặt của tồn kho còn lại vào cuối năm. Như vậy, nếu vào đầu năm công ty có 10 triệu USD hàng tồn kho, thêm vào 02 triệu USD hàng tồn kho và kết thúc năm với giá trị tồn kho là 07 triệu USD, giá vốn hàng bán của công ty trong năm sẽ là 05 triệu USD.

Mặc dù khi đứng riêng lẻ, giá vốn hàng bán không cho chúng ta biết liệu các công ty có một lợi thế cạnh tranh bền vững hay không, những chúng ta lại cần có nó để xác định Lợi nhuận gộp của doanh nghiệp. Lợi nhuận gộp vốn là một con số quan trọng giúp Warren xác định liệu công ty có một lợi thế cạnh tranh lâu dài hay không. Chúng ta sẽ thảo luận điều này chi tiết hơn trong bài tiếp theo.

Nguồn: Báo cáo tài chính dưới góc nhìn của Warren Buffett

BÌNH LUẬN()

Bài viết mới đăng

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM

TƯ VẤN CHỨNG KHOÁN

Tầng 21 Tòa nhà VCCI 09 Đào Duy Anh, Đống Đa, Hà Nội.

0916 766 323

dautuphatdat@gmail.com | 0916 766 323

Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Nguyễn Đức Hùng

Bản quyền thuộc về Đầu Tư Phát Đạt

0916 766 323